Η άδεια μητρότητας είναι συνολικά 17 εβδομάδες: οκτώ πριν και εννέα μετά τον τοκετό, με μεταφορά του υπολοίπου όταν ο τοκετός γίνει νωρίτερα. Μετά μπορεί να ακολουθήσει η ειδική άδεια και παροχή προστασίας μητρότητας διάρκειας έως εννέα μηνών από τη ΔΥΠΑ, εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις. Η απόλυση απαγορεύεται κατά την εγκυμοσύνη και για 18 μήνες μετά τον τοκετό, εκτός σπουδαίου λόγου.
Τα βασικά σε ένα λεπτό
- Άδεια κυοφορίας: οκτώ εβδομάδες πριν από την πιθανή ημερομηνία τοκετού.
- Άδεια λοχείας: εννέα εβδομάδες μετά τον τοκετό.
- Ειδική προστασία μητρότητας: έως εννέα μήνες, με παροχή από τη ΔΥΠΑ στο ύψος του εκάστοτε κατώτατου μισθού και αναλογίες δώρων/επιδόματος άδειας.
- Έως επτά μήνες της ειδικής άδειας μπορούν, υπό τις προϋποθέσεις, να μεταβιβαστούν στον πατέρα.
Οι 17 εβδομάδες γύρω από τον τοκετό
Η άδεια κυοφορίας και λοχείας είναι υποχρεωτικής προστασίας. Αν ο τοκετός γίνει πριν από την πιθανολογημένη ημερομηνία, οι ημέρες που δεν χρησιμοποιήθηκαν πριν μεταφέρονται μετά, ώστε η συνολική διάρκεια να παραμένει 17 εβδομάδες. Αν γίνει αργότερα, η προγεννητική άδεια παρατείνεται χωρίς να μειώνονται οι εννέα εβδομάδες λοχείας.
Οι παροχές συνδυάζουν υποχρεώσεις ασφαλιστικού φορέα, ΔΥΠΑ και εργοδότη. Επειδή οι αιτήσεις και τα δικαιολογητικά έχουν διαδικαστικές προϋποθέσεις, ο έλεγχος πρέπει να ξεκινά πριν από την άδεια.
Η ειδική άδεια προστασίας μητρότητας
Η ειδική άδεια μπορεί να διαρκέσει έως εννέα μήνες μετά τη λήξη των προηγούμενων αδειών που ορίζει το πλαίσιο. Η ΔΥΠΑ καταβάλλει μηνιαία παροχή ίση με τον εκάστοτε κατώτατο μισθό, μαζί με τις προβλεπόμενες αναλογίες επιδομάτων.
Η μητέρα μπορεί να μεταβιβάσει έως επτά μήνες στον πατέρα, ανεξάρτητα από το αν είναι έγγαμοι, σύμφωνα με τη διαδικασία της ΔΥΠΑ. Η επιλογή χρειάζεται έγκαιρο οικογενειακό και εργασιακό προγραμματισμό.
Επιστροφή και απαγόρευση δυσμενούς μεταχείρισης
Μετά την άδεια η εργαζόμενη δικαιούται να επιστρέψει στην ίδια ή ισοδύναμη θέση με όχι λιγότερο ευνοϊκούς όρους και να επωφεληθεί από βελτιώσεις που θα είχε λάβει αν εργαζόταν. Η εγκυμοσύνη ή η χρήση άδειας δεν δικαιολογεί υποβάθμιση, απώλεια εξέλιξης ή πίεση για παραίτηση.
Η ειδική προστασία από απόλυση διαρκεί στην εγκυμοσύνη και 18 μήνες μετά τον τοκετό ή περισσότερο όταν υπάρχει απουσία λόγω ασθένειας που συνδέεται με κύηση ή τοκετό. Εξαίρεση υπάρχει μόνο για σπουδαίο λόγο, ο οποίος δεν μπορεί να είναι η μειωμένη απόδοση που οφείλεται στην εγκυμοσύνη.
Πρακτικό παράδειγμα
Η πιθανή ημερομηνία τοκετού είναι 20 Νοεμβρίου, αλλά ο τοκετός γίνεται δύο εβδομάδες νωρίτερα. Οι δύο εβδομάδες προγεννητικής άδειας που δεν χρησιμοποιήθηκαν προστίθενται μετά τον τοκετό, ώστε να μη χαθεί μέρος των 17 εβδομάδων. Στη συνέχεια εξετάζεται εγκαίρως η αίτηση για την ειδική εννεάμηνη παροχή.
Τι να κάνω τώρα
- Ζήτησε από γιατρό τη βεβαίωση πιθανής ημερομηνίας τοκετού.
- Ενημέρωσε το αρμόδιο τμήμα προσωπικού και κράτησε αντίγραφα όλων των εγγράφων.
- Έλεγξε ξεχωριστά αιτήσεις προς e-ΕΦΚΑ και ΔΥΠΑ.
- Προγραμμάτισε έγκαιρα αν θα μεταβιβαστεί μέρος της ειδικής άδειας στον πατέρα.
- Κατέγραψε αμέσως οποιαδήποτε πίεση, υποβάθμιση ή απόλυση που συνδέεται χρονικά με την εγκυμοσύνη ή την άδεια.
Σημεία προσοχής
- Οι διαφορετικές άδειες έχουν διαφορετικούς φορείς και δικαιολογητικά.
- Η ειδική παροχή δεν ενεργοποιείται χωρίς την προβλεπόμενη αίτηση.
- Ο «σπουδαίος λόγος» απόλυσης ερμηνεύεται στενά και πρέπει να είναι άσχετος με την εγκυμοσύνη.
- Σε υιοθεσία ή παρένθετη μητρότητα υπάρχουν ειδικές ρυθμίσεις που χρειάζονται ξεχωριστό έλεγχο.
Επίσημες και θεσμικές πηγές
- Υπουργείο Εργασίας — Άδειες μητρότητας και οικογένειας
- Υπουργείο Εργασίας — Προστασία από απόλυση
- ΔΥΠΑ — Προστασία της εργαζόμενης μητέρας
Τελευταίος έλεγχος πηγών: 12 Σεπτεμβρίου 2026.
Σημείωση: Το άρθρο παρέχει γενική ενημέρωση. Οι συλλογικές συμβάσεις, ο κανονισμός εργασίας ή η ατομική σύμβαση μπορεί να προβλέπουν ευνοϊκότερους όρους. Για προθεσμίες ή σύνθετη διαφορά χρειάζεται εξατομικευμένος έλεγχος των εγγράφων.
